فهرست مطالب(۱۶)
- پوست در نوجوانی چه تغییری می‌کند؟
- روتین پوستی روزانه دخترانه در ۳ مرحله
- مراحل صبح
- مراحل شب
- روتین پوستی بر اساس سن؛ از ۱۱ تا ۱۸ سالگی
- روتین پوست چرب نوجوان در برابر پوست خشک
- جوش نوجوانی؛ چه کنیم و چه نکنیم؟
- کارهایی که کمک می‌کند
- کارهایی که نباید کرد
- موادی که نوجوانان فعلا لازم ندارند
- باورهای غلط درباره جوش
- پاک کردن ضدآفتاب و آرایش در شب
- عادت‌های ساده برای پوست سالم
- محصولات ملایم و کم‌هزینه برای پوست نوجوان
- نکته‌هایی برای والدین
- سوالات متداول
بهترین روتین پوستی دخترانه برای سنین ۱۲ تا ۱۸ سال فقط سه مرحله دارد: شستشو با یک شوینده ملایم، مرطوبکننده سبک و بدون عطر، و ضدآفتاب هر روز صبح. نیازی به سرمهای گران، اسیدهای قوی یا ده‌ها محصول مختلف نیست؛ پوست نوجوان وقتی بهتر می‌شود که کمتر اذیتش کنیم.
در این راهنما یاد می‌گیرید روتین صبح و شب را چطور در کمتر از ۵ دقیقه انجام دهید، در هر سن چه چیزهایی لازم است، با جوش‌های نوجوانی چطور رفتار کنید و کدام محصولات فعلا لازم نیستند. این مطلب برای نوجوانان نوشته شده و در بخش آخر چند نکته هم برای والدین آمده است.
خلاصه روتین پوستی نوجوانان
- سه مرحله کافی است: شوینده ملایم، مرطوبکننده سبک، ضدآفتاب (SPF حداقل ۳۰) در روز.
- شب‌ها فقط شستشو و مرطوبکننده؛ اگر ضدآفتاب ضدآب یا آرایش داشتید، اول آن را پاک کنید.
- جوشها را فشار ندهید؛ شوینده ملایم ضدجوش و تمیز نگه داشتن گوشی و روبالشی بیشترین کمک را می‌کند.
- رتینول، اسیدهای لایه‌بردار قوی و کرم‌های ضدچروک برای این سن لازم نیستند.
- جوش دردناک، زیرپوستی یا جای‌گذار را باید پزشک پوست ببیند.
پوست در نوجوانی چه تغییری می‌کند؟
با شروع بلوغ، هورمون‌هایی به نام آندروژن‌ها بیشتر ترشح می‌شوند. این هورمون‌ها غده‌های چربی پوست را بزرگ‌تر و فعال‌تر می‌کنند. نتیجه‌اش پوستی است که زودتر براق می‌شود، منافذ بازتر دیده می‌شوند و روی پیشانی، بینی و چانه سرسیاه و جوش ظاهر می‌شود. این تغییرات کاملا طبیعی است و تقریبا همه نوجوانان کم‌وبیش آن را تجربه می‌کنند.
اشتباه رایج این است که فکر کنیم «پوست چرب = باید خشکش کرد». شستن مکرر، شوینده‌های تند و اسکراب‌های زبر سد دفاعی پوست را ضعیف می‌کنند و پوست برای جبران، چربی بیشتری تولید می‌کند. به همین دلیل روتین نوجوان باید ساده، ملایم و منظم باشد، نه پیچیده مثل روتین بزرگسالان. اگر می‌خواهید تصویر کلی ترتیب مراحل را بدانید، مطلب روتین پوستی چیست و ترتیب صحیح مراحل صبح و شب را ببینید و بعد نسخه ساده‌شده همین مراحل را اینجا دنبال کنید.
روتین پوستی روزانه دخترانه در ۳ مرحله
روتین پوستی روزانه دخترانه یعنی چند عادت کوچک که هر روز تکرار می‌شود. قوی‌ترین محصول دنیا هم اگر هر دو هفته یک بار استفاده شود، از یک روتین ساده و مداوم ضعیف‌تر است.
مراحل صبح
- شستشوی صورت: با آب ولرم و کمی شوینده ملایم صورت به مدت ۳۰ ثانیه ماساژ دهید و کامل آبکشی کنید. اگر پوستتان خشک است، صبح‌ها فقط آب ولرم هم کافی است.
- مرطوبکننده سبک: یک لایه نازک از یک آبرسان و مرطوبکننده سبک بدون عطر بزنید. پوست چرب هم به مرطوبکننده نیاز دارد، فقط باید بافت ژلی یا لوسیونی داشته باشد.
- ضدآفتاب: مهم‌ترین مرحله صبح است. یک ضدآفتاب صورت سبک با SPF حداقل ۳۰ انتخاب کنید و حدود دو انگشت از آن را روی صورت و گردن بمالید. اگر ظهر بیرون هستید یا ورزش می‌کنید، دوباره تجدید کنید.
مراحل شب
- شستشو: مثل صبح، با شوینده ملایم. اگر روزتان با ضدآفتاب ضدآب یا آرایش گذشته، قبل از شستشو مرحله پاک‌کردن را انجام دهید (در بخش بعدی توضیح داده‌ایم).
- مرطوبکننده: همان آبرسان صبح یا کمی مغذی‌تر در صورت خشکی.
- بالم لب (اختیاری): اگر لب‌هایتان خشک و پوسته‌پوسته می‌شود، قبل از خواب یک بالم لب بزنید و عادت لیسیدن لب را کنار بگذارید.
نکته: کل این روتین کمتر از ۵ دقیقه طول می‌کشد. اگر چیزی را هر روز نمی‌توانید انجام دهید، از روتین حذفش کنید؛ ثبات از تعداد مراحل مهم‌تر است.
روتین پوستی بر اساس سن؛ از ۱۱ تا ۱۸ سالگی
سؤال «روتین پوستی برای دختر ۱۱ ساله» یا «روتین پوستی دخترانه ۱۲ ساله» زیاد پرسیده می‌شود. جواب کوتاه این است که در سنین پایین‌تر هرچه کمتر، بهتر. جدول زیر مراحل لازم و اختیاری را در سه بازه سنی نشان می‌دهد.
| بازه سنی | مراحل لازم | مراحل اختیاری |
|---|---|---|
| ۱۱ تا ۱۳ سال | شستشوی ملایم، مرطوبکننده سبک، ضدآفتاب | بالم لب در فصل سرد |
| ۱۴ تا ۱۶ سال | شستشوی ملایم (ترجیحا ضدجوش در پوست چرب)، مرطوبکننده، ضدآفتاب | میسلار واتر برای شب‌های آرایش، بالم لب |
| ۱۷ تا ۱۸ سال | همان سه مرحله با انتخاب دقیق‌تر بر اساس نوع پوست | پاکسازی دومرحله‌ای در روزهای آرایش، ماسک آرام‌بخش گاهی |
روتین پوست چرب نوجوان در برابر پوست خشک
در روتین پوست چرب نوجوان شوینده ژلی یا فوم ملایم مناسب‌تر است و مرطوبکننده باید بافت آبی یا ژل‌کرمی و غیرکومدوژن (یعنی منافذ را نمی‌بندد) داشته باشد. در پوست خشک، شوینده کرمی یا بسیار ملایم و مرطوبکننده کمی غنی‌تر انتخاب کنید و از آب داغ پرهیز کنید. اگر مطمئن نیستید پوستتان چرب است یا مختلط، یک ساعت بعد از شستشو به صورتتان نگاه کنید: براقی فقط در ناحیه T یعنی مختلط و براقی در همه جا یعنی چرب.
جوش نوجوانی؛ چه کنیم و چه نکنیم؟
جوش نوجوانی معمولا از انسداد منافذ با چربی و سلول‌های مرده، رشد باکتری و التهاب ایجاد می‌شود. قرار نیست «ریشه‌کن» شود؛ هدف کنترل و جلوگیری از جای جوش است. برای شناخت انواع جوش و علت‌ها می‌توانید راهنمای علت‌ها، انواع و روتین درست برای کنترل جوش صورت را بخوانید.
کارهایی که کمک می‌کند
- صورت را صبح و شب با شوینده ملایم ضدجوش بشویید؛ بیشتر از دو بار در روز لازم نیست.
- گوشی را هر روز با دستمال الکلی تمیز کنید، چون ساعت‌ها به گونه می‌چسبد.
- روبالشی را هفته‌ای یک تا دو بار عوض کنید.
- موهای بلند و چرب را هنگام خواب از صورت دور نگه دارید.
- دست‌ها را قبل از لمس صورت بشویید.
کارهایی که نباید کرد
- فشار دادن یا کندن جوش: باکتری را عمیق‌تر می‌برد و لک و جای جوش به‌جا می‌گذارد.
- شستن بیش از حد یا استفاده از لیف و اسکراب زبر.
- مالیدن چند محصول ضدجوش روی هم؛ سوزش و پوسته‌ریزی می‌آورد.
هشدار: اگر جوشها دردناک، سفت و زیرپوستی هستند، تعدادشان زیاد است، روی کمر و سینه هم پخش شده‌اند یا جای جوش می‌گذارند، حتما به پزشک پوست مراجعه کنید. درمان‌های دارویی فقط با تجویز پزشک مناسب‌اند و خوددرمانی آسیب می‌زند.
موادی که نوجوانان فعلا لازم ندارند
شبکه‌های اجتماعی پر از روتین‌های ده‌مرحله‌ای است، اما پوست نوجوان برای بیشتر آن‌ها آماده نیست. این موارد را فعلا کنار بگذارید:
- رتینول و رتینوئیدها: برای ضدچروک و جوانسازی طراحی شده‌اند و پوست نوجوان را خشک و حساس می‌کنند. اگر برای آکنه لازم باشد، فقط با تجویز پزشک است.
- اسیدهای لایه‌بردار قوی: لایه‌برداری مکرر سد پوست را تضعیف می‌کند.
- کرم‌های ضدچروک و ضدپیری: پوست ۱۲ تا ۱۸ ساله هنوز به آن‌ها نیاز ندارد.
- محصولات معطر و پرالکل: عطر و الکل خشک‌کننده شایع‌ترین عامل حساسیت‌اند.
باورهای غلط درباره جوش
| باور رایج | واقعیت |
|---|---|
| خمیر دندان جوش را خشک می‌کند | مواد تحریک‌کننده آن باعث سوختگی، قرمزی و لک می‌شود. |
| لیمو روی صورت ضدجوش است | اسیدیته بالا و حساسیت به نور باعث لک و التهاب می‌شود. |
| اسکراب زبر منافذ را باز می‌کند | خراش ریز ایجاد می‌کند و جوش را بدتر می‌کند؛ منافذ باز و بسته نمی‌شوند. |
| پوست چرب به مرطوبکننده نیاز ندارد | نبود آبرسانی چربی را بیشتر می‌کند. |
نکته: برای پوست جوان، محصول ساده، بدون عطر و با فهرست ترکیبات کوتاه بهترین انتخاب است. هر محصول تازه را قبل از استفاده روی ناحیه کوچکی پشت گوش یا داخل ساعد تست کنید و هر بار فقط یک محصول جدید اضافه کنید.
پاک کردن ضدآفتاب و آرایش در شب
ضدآفتاب و آرایش را باید هر شب کامل پاک کرد، وگرنه با چربی پوست مخلوط می‌شوند و منافذ را می‌بندند. برای ضدآفتاب‌های سبک و آرایش کم، یک شوینده ملایم کفایت می‌کند. برای آرایش سبک می‌توانید قبل از شستشو از میسلار واتر روی پد استفاده کنید؛ تفاوت میسلار واتر و تونر را در تونر و میسلار واتر؛ فرق، کاربرد و انتخاب توضیح داده‌ایم.
اگر ضدآفتاب ضدآب دارید یا آرایش غلیظ‌تری (مثل ریمل ضدآب) می‌زنید، یک پاکسازی دومرحله‌ای ملایم بهتر است: اول یک پاک‌کننده مخصوص، بعد شوینده ژلی. جزئیات روش در پاکسازی دومرحله‌ای پوست (دابل کلنزینگ) آمده است. همیشه صورت را با دست‌های تمیز و بدون کشیدن شدید پوست پاک کنید.
عادت‌های ساده برای پوست سالم
حتی بهترین محصول بدون سبک زندگی درست نتیجه کامل نمی‌دهد. این عادت‌های ساده را امتحان کنید:
- خواب کافی: ۸ تا ۱۰ ساعت خواب در نوجوانی به تعادل هورمون‌ها و ترمیم پوست کمک می‌کند.
- آب و تغذیه: آب کافی بنوشید و میوه و سبزی را در برنامه بگذارید. هیچ غذای مشخصی «علت قطعی» جوش نیست، اما بعضی افراد با قند و نوشابه زیاد جوش بیشتری می‌بینند.
- تمیزی وسایل: روبالشی، حوله صورت، گوشی و برس‌های آرایش را مرتب بشویید.
- بالم لب و ضدآفتاب در مدرسه و ورزش: یک ضدآفتاب کوچک و بالم لب در کیف بگذارید؛ آفتاب حیاط مدرسه هم لک و آسیب ایجاد می‌کند.
- دست نزدن به صورت: تکیه‌دادن چانه یا گونه به دست باکتری منتقل می‌کند.
محصولات ملایم و کم‌هزینه برای پوست نوجوان
برای شروع، یک شوینده مناسب مهم‌ترین انتخاب است. این محصولات از نظر نوع، برای پوست چرب و مستعد جوش یا انواع پوست معرفی شده‌اند و در رده‌های اقتصادی تا متوسط قرار می‌گیرند؛ برای دیدن موجودی و قیمت روز به صفحه هر محصول سر بزنید.
شوینده‌های پیشنهادی برای پوست نوجوان
- ژل شستشوی Tea Tree دکتر سی تونا — مناسب پوست چرب و مستعد آکنه، گزینه‌ای ساده برای شروع
- ژل شستشوی Clear & Defend نوتروژینا — ژلی برای پوست‌های مستعد جوش
- ژل شستشوی Purifying سیمپل — مناسب پوست چرب و مستعد لک و جوش
- ژل شستشوی هیدرو بوست نوتروژینا — برای کسانی که پوستشان بعد از شستشو کشیده می‌شود
- فوم شستشوی سیکا آرام‌بخش و ضدجوش کوزارکس — فوم ملایم برای پوست مستعد جوش و حساس
- ژل شستشوی زغالی گارنیر ۲۰۰ میل — برای پوست چرب با منافذ پرچربی
برای مرحله دوم و سوم هم می‌توانید در دسته‌های آبرسان و مرطوبکننده و ضدآفتاب صورت دنبال بافت سبک، بدون عطر و غیرکومدوژن با SPF حداقل ۳۰ باشید. اگر پوستتان خشک‌تر است، ژل شوینده حلزون کوزارکس یا ژل Oil Balancing نوتروژینا را هم با خواندن توضیحات مقایسه کنید.
نکته: بودجه محدود مشکلی نیست؛ سه محصول مناسب از ده محصول گران بهتر است. اول شوینده، بعد ضدآفتاب، بعد مرطوبکننده را تهیه کنید.
نکته‌هایی برای والدین
نوجوانان به حمایت بدون قضاوت نیاز دارند. چند پیشنهاد:
- روتین را همراه نوجوان انتخاب کنید و چند دقیقه توضیح دهید که چرا هر مرحله مهم است؛ نوجوانی که دلیل را بداند ادامه می‌دهد.
- سقف بودجه ماهانه بگذارید و روی سه محصول اصلی تمرکز کنید، نه خرید هیجانی بر اساس ویدیوها.
- محصولات بزرگسالان (ضدچروک، رتینول) را در اختیار نوجوان نگذارید.
- جوش را مسخره نکنید؛ فشار روحی خودش جوش را بدتر می‌کند.
در این موارد حتما با پزشک پوست مشورت کنید: جوش‌های دردناک یا کیستی، جوش ناگهانی و شدید همراه با ریزش مو یا بی‌نظمی قاعدگی، حساسیت پوستی با تورم و خارش شدید، یا اگر روتین ملایم بعد از ۸ تا ۱۲ هفته هیچ بهبودی نداشته است.
سوالات متداول
روتین پوستی را از چند سالگی شروع کنیم؟
از حدود ۱۱ تا ۱۲ سالگی و با شروع بلوغ، یک روتین ساده شستشو، مرطوبکننده و ضدآفتاب کافی است. قبل از بلوغ پوست معمولا فقط به شستشوی ملایم و ضدآفتاب در معرض آفتاب نیاز دارد.
دختر ۱۲ ساله چه محصولاتی برای پوستش لازم دارد؟
یک شوینده ملایم، یک مرطوبکننده سبک بدون عطر، یک ضدآفتاب و در صورت نیاز بالم لب. نیازی به سرمهای قوی، تونرهای اسیدی یا ماسکهای متعدد نیست.
نوجوانان می‌توانند ضدآفتاب بزنند؟
بله؛ ضدآفتاب برای همه سنین مهم است. نوجوانان بهتر است ضدآفتاب سبک و غیرکومدوژن با SPF حداقل ۳۰ استفاده کنند و در صورت تعریق یا آفتاب مستقیم هر دو تا سه ساعت تجدید کنند.
برای جوش نوجوانی چه کنیم؟
صورت را دو بار در روز با شوینده ملایم بشویید، جوشها را دستکاری نکنید و گوشی و روبالشی را تمیز نگه دارید. اگر جوشها دردناک یا زیاد است به پزشک مراجعه کنید.
استفاده از رتینول برای نوجوانان مناسب است؟
رتینول برای روتین روزمره نوجوان لازم نیست و فقط در صورت تجویز و زیر نظر پزشک برای آکنه کاربرد دارد. بدون نظر پزشک آن را شروع نکنید.
آیا آرایش برای پوست نوجوان ضرر دارد؟
آرایش سبک و غیرکومدوژن مشکلی ایجاد نمیکند، به شرط اینکه هر شب کامل پاک شود و برسها و اسفنجها تمیز باشند. آرایش سنگین و روزانه روی پوست جوشی توصیه نمیشود.
روتین پوستی دخترانه برای نوجوانان یعنی سادگی، ثبات و ملایمت. با یک شوینده مناسب، مرطوبکننده سبک و ضدآفتاب شروع کنید و بقیه را به زمان بسپارید. برای انتخاب محصولات، به انواع شوینده صورت سر بزنید و همه چیز را یک‌جا با ضمانت اصالت کالا تهیه کنید.
